Big Food Şirketleri Yenilenebilir Tarım Taahhütlerinde Neden Geride Kalıyor?

# FMCG Sektöründe Yenileyici Tarım Hedefleri: Güvenilirlik ve Etkinlik Arayışı

Günümüzde hızla büyüyen tüketim malları (FMCG) sektörü, çevresel sürdürülebilirlik adına yenileyici (regenerative) tarım uygulamalarında aktif rol almayı benimsiyor. Ancak, bu alandaki büyük vaatlerin ve hedeflerin ne denli güvenilir ve ölçülebilir olduğu konusunda önemli soru işaretleri bulunuyor. Kurumsal yatırımcılar ve sektör paydaşları, açıklanan hedeflerin temelini ve gerçekleşebilirliğini yakından incelemeye başladı. Bu kapsamda, yenileyici tarım hedeflerinin sayısal netliği, somut çıktılarla ilişkilendirilmesi ve finansal risklerle bağlantısının sağlam kurulması sektörde öncelikli gündem haline geliyor.

## Niceliksel Hedefler Neden Azalıyor?

Birçok büyük FMCG şirketi yenileyici tarım alanında çeşitli taahhütlerde bulunuyor; ancak bu taahhütlerin sadece %28’i net sayısal hedefler içeriyor. İlginçtir ki, bu oran geçtiğimiz yıllara kıyasla azalma göstermekte; örneğin 2023’te bu oran %35 idi. Bu durum, sektörde hedeflerin şeffaflığı ve hesap verilebilirliği açısından ciddi bir gerilemeye işaret ediyor. Örneğin, dünya çapında et sektörünün devlerinden biri olan Brezilyalı JBS, artık niceliksel hedeflerini paylaşmamaktadır. Bunun sebepleri net olmamakla birlikte, şirketlerin hedeflerdeki belirsizlikleri ya da karşılaştıkları zorlukları şeffaf şekilde açıklamaması, yatırımcıların güvenini sarsma riski taşıyor.

Bu noktada şirketlere düşen en önemli görev, eğer belirli sektör veya operasyonel zorluklar sebebiyle hedeflerden sapılıyorsa, bunun sebeplerini açıkça paylaşmak. Hedeflere ulaşılamamasının nedenlerini ve ne tür iyileştirme yolları üzerinde çalışıldığını yatırımcılarla dürüstçe paylaşmak, ‘greenwashing’ (yeşil boyama) algısını azaltmanın anahtarıdır.

### Mini İpucu Kutusu
**Şeffaflık Anahtar:** Hedeflerinizi belirgin tutun, gerçekleşme süreçlerini düzenli raporlayın. Yatırımcılara sadece sonuçları değil, karşılaştığınız zorlukları ve çözüm yollarınızı da anlatın. Bu yaklaşım, güvenilirlik için kritik öneme sahiptir.

## Sonuç Odaklı Hedeflerdeki Eksiklikler

Yenileyici tarımda sadece uygulama alanını genişletmeye değil, gerçek etkileri ölçmeye de ihtiyaç vardır. Örneğin, pestisit kullanımının azaltılması, su tasarrufu gibi somut çevresel faydalar, yatırımcılar için daha anlamlıdır. Ne var ki, şirketlerin çoğunluğu hala “kaç ürün(veya bileşen) yenileyici tarımdan temin edilecek?” gibi niceliksel genişleme hedefleri üzerine odaklanıyorlar.

2023’te %16 olan outcome (sonuç) odaklı ölçüm yapan şirketlerin oranı, 2024’te %54’e yükselmiş. Bu olumlu bir gelişme olmakla birlikte, aslında net hedef belirleyip bu çıktılara dayalı taahhütte bulunan şirket oranı yalnızca %4 civarında. Bu temkinli yaklaşımın arkasında, henüz proje bazlı verilerin şirket genelinde nasıl hedeflere dönüştürüleceğine dair zorlukların bulunması olasıdır. Proje seviyesindeki çıktıları